{"id":3468,"date":"2021-03-26T20:38:51","date_gmt":"2021-03-26T20:38:51","guid":{"rendered":"https:\/\/elg.is\/?p=3468"},"modified":"2021-04-05T19:48:53","modified_gmt":"2021-04-05T19:48:53","slug":"gosdyngjurnar-a-reykjanesskaga-eru-risarnir-ad-vakna","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/elg.is\/?p=3468","title":{"rendered":"Gosdyngjurnar \u00e1 Reykjanesskaga: Eru risarnir a\u00f0 vakna?"},"content":{"rendered":"\n<p style=\"font-size:26px\">Eftir \u00e1r\u00fe\u00fasunda svefn gosdyngjanna \u00e1 Reykjanesskaga er n\u00fd a\u00f0 f\u00e6\u00f0ast \u00ed Geldingadal.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-style-default\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1290\" height=\"720\" src=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/samsett-dyngjur.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3470\" srcset=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/samsett-dyngjur.jpg 1290w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/samsett-dyngjur-300x167.jpg 300w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/samsett-dyngjur-1024x572.jpg 1024w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/samsett-dyngjur-768x429.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1290px) 100vw, 1290px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p style=\"font-size:17px\"><strong>N\u00fd gosdyngja, s\u00fa fyrsta \u00ed sj\u00f6 \u00fe\u00fasund \u00e1r, vir\u00f0ist vera a\u00f0 f\u00e6\u00f0ast \u00e1 Reykjanesskaga samkv\u00e6mt \u00fev\u00ed sem jar\u00f0v\u00edsindamenn telja.&nbsp; Efnasamsetning kvikunnar sem kemur upp \u00ed Geldingadal gefur til kynna a\u00f0 h\u00fan komi dj\u00fapt \u00far i\u00f0rum jar\u00f0ar en einmitt \u00fea\u00f0 einkennir dyngjugos. \u00deetta eru afar merkilegt t\u00ed\u00f0indi, svo ekki s\u00e9 meira sagt. Reykjanesskaginn hefur a\u00f0 geyma nokkrar myndarlegar gosdyngjur en \u00fe\u00e6r hafa ekki veri\u00f0 virkar \u00ed \u00e1r\u00fe\u00fasundir og \u00fev\u00ed kemur gosi\u00f0 \u00ed Geldingadal \u00e1 \u00f3vart. \u00c1 skaganum eru taldar 25 gosdyngjur og \u00ed \u00feessum pistli er fjalla\u00f0 um \u00fe\u00e6r helstu.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-2 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:100%\">\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-1 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:50%\">\n<p>Gosdyngjurnar, hinir fornu risar eldvirkninnar \u00e1 Reykjanesskaga, voru upp \u00e1 sitt besta um \u00fea\u00f0 leyti sem \u00edsaldarj\u00f6klarnir voru a\u00f0 sleppa hr\u00f6mmum s\u00ednum af landinu fyrir um 10-12 \u00fe\u00fasund \u00e1rum. Dyngjunar m\u00f3tu\u00f0u landslag skagans fyrstu \u00e1r\u00fe\u00fasundin eftir \u00fea\u00f0 en fyrir um \u00fea\u00f0 bil 6-7 \u00fe\u00fasund \u00e1rum breyttist &nbsp;gosvirknin \u00feegar sprungugosin t\u00f3ku vi\u00f0 og dyngjurnar l\u00f6g\u00f0ust \u00ed dvala. \u00de\u00e6r eru samt sem \u00e1\u00f0ur <\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:50%\">\n<p>innan hins virka gosbeltis og \u00ed \u00feeim skilningi ekki \u00fatkulna\u00f0ar eins og hinar fornu megineldst\u00f6\u00f0var sem reki\u00f0 hefur \u00fat \u00far gosbeltunum \u00ed millj\u00f3na \u00e1ra landreki. E\u00f0lismunur \u00e1 \u00feessum tveimur ger\u00f0um eldst\u00f6\u00f0va er l\u00edka mikill. \u00dea\u00f0 sem einkennir dyngjugosin er a\u00f0 kvikan kemur beina lei\u00f0 upp \u00far m\u00f6ttlinum en safnast ekki fyrst \u00ed kvikuh\u00f3lfi eins og \u00ed \u00f6\u00f0rum eldst\u00f6\u00f0vum.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-style-default\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1290\" height=\"720\" src=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skyring1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3473\" srcset=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skyring1.jpg 1290w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skyring1-300x167.jpg 300w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skyring1-1024x572.jpg 1024w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skyring1-768x429.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1290px) 100vw, 1290px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>\u00cd dyngjugosum kemur kvikan beint upp af miklu d\u00fdpi. \u00cd Geldingadal er tali\u00f0 a\u00f0 \u00fea\u00f0 s\u00e9 17-20 k\u00edl\u00f3metrar. Kvikan er \u00fe\u00e1 \u00far basalti. \u00cd annars konar eldst\u00f6\u00f0vum safnast kvikan fyrst fyrir \u00ed kviku\u00fer\u00f3 \u00e1\u00f0ur en h\u00fan finnur s\u00e9r lei\u00f0 upp \u00e1 yfirbor\u00f0. \u00dev\u00ed lengur sem h\u00fan mallar \u00ed kvikuh\u00f3lfinu, \u00fev\u00ed \u00fer\u00f3ari ver\u00f0ur h\u00fan og kemur \u00fe\u00e1 upp t.d. sem l\u00edpar\u00edt \u00ed megineldst\u00f6\u00f0vum e\u00f0a s\u00fart berg.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-style-default\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1290\" height=\"720\" src=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skyring2-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3498\" srcset=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skyring2-1.jpg 1290w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skyring2-1-300x167.jpg 300w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skyring2-1-1024x572.jpg 1024w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skyring2-1-768x429.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1290px) 100vw, 1290px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-3 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:50%\">\n<p>Tv\u00e6r st\u00e6rstu dyngjurnar \u00e1 vestanver\u00f0um skaganum eru Su\u00f0urnesjadyngjurnar <strong>\u00der\u00e1insskj\u00f6ldur og Sandfellsh\u00e6\u00f0<\/strong>. &nbsp;Fr\u00e1 \u00feeim rann gr\u00ed\u00f0arlegt hraunmagn enda standa dyngjugosin oftast yfir \u00ed langan t\u00edma. \u00c1 Hawaii st\u00f3\u00f0 eitt sl\u00edkt yfir n\u00e1nast samfleytt fr\u00e1 \u00e1rinu 1983 \u00fear til \u00ed desember 2018 \u00feegar gosinu var formlega l\u00fdst loki\u00f0 eftir a\u00f0 eldst\u00f6\u00f0in haf\u00f0i ekki veri\u00f0 gosvirk \u00ed 90 daga.&nbsp; K\u012blauea dyngjan \u00e1 s\u00e9r samt mun lengri s\u00f6gu, talin vera h\u00e1tt \u00ed 300 \u00fe\u00fasund \u00e1ra g\u00f6mul og gosi\u00f0 margoft. Eldst\u00f6\u00f0var af \u00feessari ger\u00f0 taka s\u00e9r stundum p\u00e1su \u00ed einhvern t\u00edma og \u00feegar gos hefst \u00e1 a\u00f0 n\u00fdju&nbsp;ver\u00f0ur gjarnan tilf\u00e6rsla \u00e1 gosopinu. \u00dear sem Geldingardalur er ekki svo \u00fdkja <\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:50%\">\n<p>langt fr\u00e1 hinum fornu gosg\u00edgum \u00der\u00e1insskjaldar m\u00e6tti kannski gera s\u00e9r \u00ed hugarlund a\u00f0 hann v\u00e6ri a\u00f0 vakna af l\u00f6ngum dvala. \u00dea\u00f0 er \u00fe\u00f3 h\u00e6pi\u00f0 \u00fear sem langt er um li\u00f0i\u00f0 s\u00ed\u00f0an gaus s\u00ed\u00f0ast \u00e1 \u00feessum sl\u00f3\u00f0um og ekki um s\u00f6mu goshrinu a\u00f0 r\u00e6\u00f0a. Allavega er kvikan sem kemur upp \u00ed Geldingadal a\u00f0 efnissamsetningu mj\u00f6g svipu\u00f0 a\u00f0 ger\u00f0 og \u00feau hraun sem \u00der\u00e1insskj\u00f6ldur og Sandfell framleiddu (\u00d3liv\u00edn\u00fe\u00f3lei\u00edt). Eldst\u00f6\u00f0var af dyngjuger\u00f0 geta framleitt gr\u00ed\u00f0arlegt hraunmagn og m\u00e1 \u00ed \u00fev\u00ed sambandi nefna a\u00f0 \u00e1ri\u00f0 2016 \u00feakti hrauni\u00f0 \u00far yfirstandandi goshrinu K\u012blauea 144 ferk\u00edl\u00f3metra lands, sem er svipa\u00f0 og hraunin \u00far Sandfellsh\u00e6\u00f0 \u00feekja.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<p><strong>\u00der\u00e1insskj\u00f6ldur og Sandfell:<\/strong><br \/>\u00c1 jar\u00f0fr\u00e6\u00f0ikorti fr\u00e1 Isor h\u00e9r a\u00f0 ne\u00f0an s\u00e9st vel hversu v\u00ed\u00f0\u00e1ttumikil hraunin eru sem runni\u00f0 hafa&nbsp; fr\u00e1 \u00feessum tveimur dyngjum. Korti\u00f0 s\u00fdnir \u00fe\u00f3 eing\u00f6ngu sj\u00e1anlegt hraun \u00e1 yfirbor\u00f0i en yngri hraun hafa runni\u00f0 yfir \u00feau g\u00f6mlu og fyllt upp dali og d\u00e6ldir \u00e1 milli dyngjanna.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video\"><video controls src=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/isor.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<p>\u00c1 hreyfimyndinni h\u00e9r a\u00f0 ne\u00f0an sj\u00e1st helstu dyngjur Reykjanesskagans og hvernig \u00fe\u00e6r m\u00f3tu\u00f0u \u00fatl\u00ednur hans fyrir um 10-12 \u00fe\u00fasund \u00e1rum.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video\"><video controls src=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/dyngjur1.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong>\u00der\u00e1insskj\u00f6ldur:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-4 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:50%\">\n<p>Hraunskj\u00f6ldur er anna\u00f0 or\u00f0 yfir gosdyngju e\u00f0a dyngjul\u00f6gu\u00f0 fj\u00f6ll (lava shield\/shield volcano). \u00deannig hefur s\u00ed\u00f0ari hluti nafnsins komi\u00f0 til en ekki er vita\u00f0 vi\u00f0 hva\u00f0a \u00der\u00e1inn dyngjan er kennd.&nbsp; Hraunbungan er \u00e1berandi \u00ed landslaginu nor\u00f0austur af Fagradalsfjalli og blasir vi\u00f0 \u00feegar eki\u00f0 er eftir Reykjanesbrautinni. Henni hallar ni\u00f0ur til Vatnsleysustrandar en bygg\u00f0in \u00fear stendur \u00f6ll \u00e1 hraunum \u00far \u00feessari mikilvirku eldst\u00f6\u00f0, <em>\u00der\u00e1insskjaldarhrauni<\/em>. <\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:50%\">\n<p>\u00dea\u00f0 hefur runni\u00f0 \u00feegar sj\u00e1varsta\u00f0a var l\u00e6gri og er hraunbr\u00fanin n\u00fa undir sj\u00e1varm\u00e1li nokku\u00f0 utan vi\u00f0 str\u00f6ndina. Anna\u00f0 sem einkennir \u00feetta landslag eru hinar miklu gj\u00e1r og misgengi sem rista \u00fea\u00f0 a\u00f0 endil\u00f6ngu til vitnis um toghreyfingar \u00ed&nbsp;jar\u00f0skorpunni. Myndin h\u00e9r a\u00f0 ne\u00f0an er tekin yfir Snorrasta\u00f0atjarnir til su\u00f0austurs&nbsp;yfir&nbsp; hraunbunguna. \u00c1 henni m\u00e1 sj\u00e1 hvernig gj\u00e1rnar skera hrauni\u00f0.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-style-default\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1290\" height=\"795\" src=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/thrainsskjoldur.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3478\" srcset=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/thrainsskjoldur.jpg 1290w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/thrainsskjoldur-300x185.jpg 300w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/thrainsskjoldur-1024x631.jpg 1024w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/thrainsskjoldur-768x473.jpg 768w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/thrainsskjoldur-80x50.jpg 80w\" sizes=\"(max-width: 1290px) 100vw, 1290px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-style-default\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1290\" height=\"724\" src=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/sandfell1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3479\" srcset=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/sandfell1.jpg 1290w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/sandfell1-300x168.jpg 300w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/sandfell1-1024x575.jpg 1024w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/sandfell1-768x431.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1290px) 100vw, 1290px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong>Sandfellsh\u00e6\u00f0:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-5 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:50%\">\n<p>\u00c1 myndinni h\u00e9r a\u00f0 ofan er horft yfir <strong>Sandfellsh\u00e6\u00f0<\/strong> til nor\u00f0vesturs. Reykjanesb\u00e6r \u00ed fjarska. Sandfellsh\u00e6\u00f0 er mesti hraunskj\u00f6ldurinn \u00e1 utanver\u00f0um Reykjanesskaga. N\u00e6r Hafnabergi eru tv\u00f6 eldv\u00f6rp sem tilheyra henni, Bergh\u00f3ll og Langh\u00f3ll. J\u00f3n J\u00f3nsson, jar\u00f0fr\u00e6\u00f0ingur, skrifar a\u00f0 \u00feau s\u00e9u eins a\u00f0 ger\u00f0 og Sandfellsh\u00e6\u00f0, \u00feetta&nbsp; \u00ferennt hafi l\u00edklega or\u00f0i\u00f0 til \u00ed einni<br \/>goshrinu, sem vafalaust hafi veri\u00f0 mj\u00f6g <\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:50%\">\n<p>l\u00f6ng og tilf\u00e6rsla or\u00f0i\u00f0 \u00e1 gosopi.&nbsp;G\u00edgur Sandfellsh\u00e6\u00f0ar er um 450 metrar \u00ed \u00feverm\u00e1l og 20 metra dj\u00fapur. Hraunin fr\u00e1 henni n\u00e1 fr\u00e1 \u00d3sum til sj\u00e1var \u00ed og vestan vi\u00f0 Grindav\u00edk og \u00feekja um 143 ferk\u00edl\u00f3metra. Yngri hraun \u00far Eldv\u00f6rpum hafa runni\u00f0 upp a\u00f0 henni sunnan fr\u00e1. \u00c1 myndinni h\u00e9r a\u00f0 ne\u00f0an er horft yfir g\u00edg Sandfellsh\u00e6\u00f0ar til austurs. \u00deorbjarnarfell og Grindav\u00edk \u00ed fjarska.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-style-default\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1290\" height=\"724\" src=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/sandfell2.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3491\" srcset=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/sandfell2.jpg 1290w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/sandfell2-300x168.jpg 300w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/sandfell2-1024x575.jpg 1024w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/sandfell2-768x431.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1290px) 100vw, 1290px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong>H\u00e1leyjarbunga:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Algengasta tegund hrauns \u00far dyngjum er \u00f3liv\u00edn\u00fe\u00f3lei\u00edt, sem er frumst\u00e6\u00f0 basaltger\u00f0. Nokkrar af sm\u00e6rri dyngjunum eru \u00far enn frumst\u00e6\u00f0ari bergtegund sem nefnist pikr\u00edt. Ein \u00feeirra er H\u00e1leyjarbunga \u00e1 Reykjanesi, um 9 \u00fe\u00fasund \u00e1ra g\u00f6mul. &nbsp;\u00c1 myndinni a\u00f0 ne\u00f0an er horft \u00ed austur\u00e1tt yfir gosg\u00edg hennar. <\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-style-default\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1290\" height=\"791\" src=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/haleyjarbunga.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3481\" srcset=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/haleyjarbunga.jpg 1290w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/haleyjarbunga-300x184.jpg 300w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/haleyjarbunga-1024x628.jpg 1024w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/haleyjarbunga-768x471.jpg 768w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/haleyjarbunga-80x50.jpg 80w\" sizes=\"(max-width: 1290px) 100vw, 1290px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Nokkru vestar er svo hraunskj\u00f6ldurinn Sk\u00e1lafell, sj\u00e1 mynd a\u00f0 ne\u00f0an. Hann s\u00e9st sem \u00e1berandi bunga \u00ed landslaginu sunnan vi\u00f0 Gunnuhver.&nbsp; Sk\u00e1lafell er eitthva\u00f0 yngri en H\u00e1leyjarbunga sem s\u00e9st \u00e1 \u00fevi a\u00f0 hraun fr\u00e1 Sk\u00e1lfelli hafa runni\u00f0 yfir hraun hennar.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-style-default\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1290\" height=\"724\" src=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skalafell.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3482\" srcset=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skalafell.jpg 1290w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skalafell-300x168.jpg 300w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skalafell-1024x575.jpg 1024w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/skalafell-768x431.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1290px) 100vw, 1290px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-medium-font-size\"><strong>Hr\u00fatagj\u00e1rdyngja:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-columns is-layout-flex wp-container-core-columns-is-layout-6 wp-block-columns-is-layout-flex\">\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:50%\">\n<p>Hr\u00fatagj\u00e1rdyngja er ein forvitnilegasta eldst\u00f6\u00f0in \u00e1 Reykjanesskga en h\u00fan er nyrst \u00ed M\u00f3h\u00e1lsadal og tilheyrir Kr\u00fdsuv\u00edkur-eldst\u00f6\u00f0varkerfinu. Hr\u00fatagj\u00e1rdyngja var virk fyrir um 8 \u00fe\u00fasund \u00e1rum, hraun fr\u00e1 henni runnu til nor\u00f0urs og myndu\u00f0u str\u00f6ndina milli Vatnsleysustrandar og Straumsv\u00edkur. Eftir a\u00f0 dyngjan var h\u00e6tt a\u00f0 gj\u00f3sa var\u00f0 mikil kvikus\u00f6fnun undir henni \u00e1n \u00feess a\u00f0 kvikan n\u00e6\u00f0i a\u00f0 brj\u00f3tast upp \u00e1 yfirbor\u00f0i\u00f0.<\/p>\n<\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-column is-layout-flow wp-block-column-is-layout-flow\" style=\"flex-basis:50%\">\n<p>Vi\u00f0 \u00fea\u00f0 mynda\u00f0ist gr\u00ed\u00f0arlegur \u00fer\u00fdstingur me\u00f0 landrisi sem tali\u00f0 er hafa n\u00e1\u00f0 allt a\u00f0 30 metrum. A\u00f0 lokum rann kvikan undan dyngjunni ni\u00f0ur \u00ed sprungukerfi\u00f0 til su\u00f0urs og risfl\u00e1kinn seig. Svo miki\u00f0 haf\u00f0i teygst og togast \u00e1 jar\u00f0skorpunni a\u00f0 umhverfis dyngjuna mynda\u00f0ist feiknamikil gj\u00e1 sem kallast Hr\u00fatagj\u00e1. &nbsp;Er h\u00fan \u00f6ll hin st\u00f3rbrotnasta. &nbsp;\u00c1 utanver\u00f0um barmi gj\u00e1rinnar m\u00e1 sj\u00e1 hvar sl\u00e9tt helluhraun hefur n\u00e1nast risi\u00f0 upp \u00e1 endann vi\u00f0 landrisi\u00f0.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-style-default\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1290\" height=\"800\" src=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/hrutagja1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3484\" srcset=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/hrutagja1.jpg 1290w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/hrutagja1-300x186.jpg 300w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/hrutagja1-1024x635.jpg 1024w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/hrutagja1-768x476.jpg 768w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/hrutagja1-80x50.jpg 80w\" sizes=\"(max-width: 1290px) 100vw, 1290px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>\u00c1 efri myndinni er horft yfir nor\u00f0vesturhorn Hr\u00fatagj\u00e1rdyngju og gj\u00e1rinnar sem h\u00fan er kennd vi\u00f0. \u00cd fjarska s\u00e9st til Keilis og Tr\u00f6lladyngju. \u00c1 ne\u00f0ri myndinni er horft yfir g\u00edgsk\u00e1l dyngjunnar, kaff\u00e6r\u00f0a af yngri hraunum. H\u00f6fu\u00f0borgarssv\u00e6\u00f0i\u00f0 \u00ed fjarska.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full is-style-default\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1290\" height=\"724\" src=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/hrutagja2.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3485\" srcset=\"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/hrutagja2.jpg 1290w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/hrutagja2-300x168.jpg 300w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/hrutagja2-1024x575.jpg 1024w, https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/hrutagja2-768x431.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1290px) 100vw, 1290px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\"><em>26. mars 2021.<br \/>Ellert Gr\u00e9tarsson.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Eftir \u00e1r\u00fe\u00fasunda svefn gosdyngjanna \u00e1 Reykjanesskaga er n\u00fd a\u00f0 f\u00e6\u00f0ast \u00ed Geldingadal. N\u00fd gosdyngja, s\u00fa fyrsta \u00ed sj\u00f6 \u00fe\u00fasund \u00e1r, vir\u00f0ist vera a\u00f0 f\u00e6\u00f0ast \u00e1 Reykjanesskaga samkv\u00e6mt \u00fev\u00ed sem jar\u00f0v\u00edsindamenn telja.&nbsp; Efnasamsetning kvikunnar sem kemur upp \u00ed Geldingadal gefur til &hellip; <a href=\"https:\/\/elg.is\/?p=3468\">Continued<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3470,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"kt_blocks_editor_width":"","jetpack_post_was_ever_published":false,"_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":true,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","enabled":false},"version":2}},"categories":[89],"tags":[209,210,203,113,208,50,51,90,206,205,204],"jetpack_publicize_connections":[],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/elg.is\/wp-content\/uploads\/2021\/03\/samsett-dyngjur.jpg","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/p9GOIz-TW","jetpack_likes_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/elg.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3468"}],"collection":[{"href":"https:\/\/elg.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/elg.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/elg.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/elg.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3468"}],"version-history":[{"count":17,"href":"https:\/\/elg.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3468\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3499,"href":"https:\/\/elg.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3468\/revisions\/3499"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/elg.is\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3470"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/elg.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3468"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/elg.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3468"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/elg.is\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3468"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}